ChatGPT Gençlerin Ruh Sağlığı İçin Risk Taşıyor.

Common Sense Media ve npj Digital Medicine dergisinde yayımlanan araştırmalar, yapay zekanın çocuklar ve gençler üzerindeki etkilerinin ciddi riskler taşıdığını kanıtladı. Özellikle ChatGPT gibi sohbet robotlarının, gençlerin yaşadığı psikolojik krizleri her zaman anlayamadığı ve intihar riskini gözden kaçırabildiği belirlendi.

Bu bulgular, yapay zekayı bir dert ortağı veya psikolog yerine kullanan milyonlarca genç için hayati bir tehdit oluşturuyor. Sistemlerin empatik görünmesi, gerçek bir klinik değerlendirme yapabildiği anlamına gelmiyor.

4 binden fazla testte güvenlik açığı çıktı

Common Sense Media bünyesindeki Gençlik Yapay Zeka Güvenliği Enstitüsü, ChatGPT'nin 13-17 yaş grubuna yönelik koruma sistemlerini inceledi. Araştırmacılar, çocuk ve ergen psikiyatristleriyle birlikte özel senaryolar hazırladı.

Genç kullanıcıları temsil eden hesaplarla, kendine zarar verme, intihar düşünceleri ve yeme bozuklukları gibi ağır sorunlar dile getirildi.

Ayrıca ChatGPT, profesyonel yardıma yönlendirme yapması gereken durumların dörtte birinde bu yönlendirmeyi yapamadı.

Araştırmacılar, bu sonuçlar nedeniyle ChatGPT'nin gençlere yönelik güvenlik düzeyini "Kabul Edilemez Risk" kategorisine yerleştirdi.

Belirsiz mesajlar riskleri gizliyor

1 Ağustos 2026 tarihinde npj Digital Medicine dergisinde yayımlanan incelemede, Crisis Text Line kuruluşundan Kelly L. Zuromski ve ekibi farklı verilere odaklandı. Bilim insanları, yapay zekanın açıkça söylenen intihar ifadelerini tanıyabildiğini ancak dolaylı anlatımlarda başarısız olduğunu saptadı.

Umutsuzluk, yalnızlık ve çaresizlik gibi belirtiler zaman içinde yayılan belirsiz mesajlarla verildiğinde, yapay zeka bu ipuçlarını birleştiremiyor.

Yapay zeka ile duygusal bağ kurma tehlikesi

Bilim insanları, gençlerin yapay zekayı terapi yerine kullanmasının önündeki en büyük engeli "yanıltıcı empati" olarak tanımlıyor. Sabırlı ve destekleyici yanıtlar veren robotlar, yalnız hisseden gençlerde gerçek bir insanla konuşuyormuş hissi uyandırıyor.

Common Sense Media'nın testleri, ChatGPT'nin bazı durumlarda kişisel duyguları ve tercihleri varmış gibi yanıtlar ürettiğini gösterdi. Bu durum şu riskleri beraberinde getiriyor:

• Gençlerin yapay zeka ile aşırı duygusal bağ kurması.

• Gerçek sosyal ilişkilerden uzaklaşılması.

• Aile veya uzman yardımı almakta gecikilmesi.

Koruma filtreleri yeterince çalışmıyor mu?

Araştırmada yaş tahmini sistemindeki açıklar da ortaya çıktı. Bazı yetişkin hesapları, kullanıcı kendini 13 yaşında tanıtsa bile gençlere özel koruma moduna geçmedi. Öte yandan, açık cinsel içerikli rol yapma taleplerinin reddedilmesi gibi bazı filtrelerin başarılı çalıştığı görüldü.

OpenAI, araştırmanın yöntemine itiraz etti. Şirket, ebeveyn kontrolleri tam etkinleşmeden yapılan testlerin gerçeği yansıtmayabileceğini savundu. Şirket, koruma sistemlerini geliştirmeye devam ettiğini açıkladı.

Güvenlik eksiklikleri giderilene ve bağımsız testlerle doğrulanana kadar ChatGPT kullanımının 18 yaş ve üzeri kişilerle sınırlandırılması çağrısında bulunuyoruz. — Common Sense Media

Ne kanıtlıyor, ne kanıtlamıyor

Bu çalışmalar, yapay zekanın kriz anlarında bir güvenlik ağı oluşturmak için yetersiz olduğunu ve profesyonel yardımın yerini tutamayacağını kanıtlıyor. Ancak npj Digital Medicine'deki inceleme, yapay zeka ile kurulan etkileşimlerin intihar riskini doğrudan artırıp artırmadığının henüz yeterince bilinmediğini vurguluyor.

Yani yapay zekanın intihara doğrudan neden olduğunu gösteren kesin bir kanıt henüz bulunmuyor.

Süreçle ilgili kritik tarihler şu şekilde gelişti:

Bundan sonraki süreçte uzmanlar, gençlere özgü daha sıkı güvenlik testlerinin geliştirilmesini bekliyor. Risk altındaki kullanıcıların gerçek yetişkinlere ve kriz merkezlerine yönlendirilme mekanizmalarının güçlendirilmesi gerekiyor.