Curiosity'nin Mars'taki 'denizanası' fotoğrafı yıllar sonra gündem oldu.
NASA'nın Curiosity keşif aracının 2023'te Mars'ta çektiği ve 'denizanasına benzeyen' bir fotoğraf, 2026'da sosyal medyada yayılarak yeniden tartışma yarattı. Uzmanlar, görüntüdeki şeklin kozmik ışın kaynaklı bir sensör bozulması olabileceğini değerlendiriyor.
Mars'taki 'denizanası' 13 saniye önceki ve 78 dakika sonraki karelerde yok
NASA'nın Curiosity keşif aracı, 20 Ağustos 2023'te Mars'taki Gale Krateri'nde görev başındayken sağ navigasyon kamerasıyla gri tonlamalı bir kare kaydetti. Görüntü çekildiği dönemde büyük ses getirmedi.
Ardından üç yıl geçti. Fotoğraf, 12 Ağustos 2026'da Kari Sivertzen'in X üzerinden paylaşmasıyla sosyal medyada hızla yayıldı. Kızıl Gezegen'in ufkunda, başı ve aşağı uzanan uzantılarıyla denizanasını andıran bir şekil, kayalık bir yükseltinin üzerinde asılı duruyor gibi görünüyordu.
Yaklaşık 15 piksel genişliğindeki oluşum, küçük boyutu nedeniyle fazla ayrıntı vermedi.
Bazı kullanıcılar bunun Mars'ta yaşamın işareti olabileceğini öne sürdü. Ancak görüntünün tek kareye sıkışmış olması, heyecan verici bir senaryoyu baştan zayıflatıyor.
Kozmik ışın mı, kamera hatası mı?
Curiosity, aynı bölgeyi aynı kamerayla farklı zamanlarda birden fazla kez görüntüledi. "Denizanası" şekli, bu fotoğraftan yalnızca 13 saniye önce çekilen karelerde yok. Yaklaşık 78 dakika sonra alınan başka bir görüntüde ise şekil tamamen ortadan kalkmış. Yani fotoğraftaki şekil, büyük olasılıkla Mars yüzeyinde kalıcı bir nesne değil.
Uzmanların öne çıkardığı açıklama, kozmik ışın. Kozmik ışınlar, uzayda hareket eden yüksek enerjili parçacıklardır. Dünya'nın güçlü manyetik alanı ve yoğun atmosferi bu parçacıkların büyük bölümünü süzse de Mars'ın incelmiş atmosferi benzer bir koruma sağlayamaz.
Bu durum, gezegen yüzeyindeki araçların sensörlerine düzenli olarak parçacık çarpması anlamına gelir.
Şekil yakından incelendiğinde düzenli bir siyah piksel dizisi görülüyor. Bu, kamera sensörüne gerçekleşen anlık bir parçacık çarpmasıyla açıklanabilir. — Astrofizikçi Dr. Joseph Farah
Teknik açıklamalardan birine göre kozmik ışın, sensörün silikon yapısında lokal bir yük oluşturabilir. Görüntü işleme adımlarının ardından bu yük, merkezden aşağı uzanan ince çizgilerle birlikte koyu renkli bir iz olarak ortaya çıkabilir.
Curiosity'nin kamerasında bu tür bozulmalar yeni değil. Daha önce parlak noktalar, beyaz çizgiler ve statik benzeri izler tespit edilmişti. 2022'de çekilen başka bir navigasyon kamerası görüntüsünde de benzer bir şekil görülmüştü.
Bilim insanları henüz kesin konuşmuyor
Tüm bu değerlendirmelere karşın görüntünün kozmik ışından kaynaklandığını kesin olarak kanıtlayan bir veri yok. Elektronik sistemlerdeki bir arıza ya da fotoğrafın Dünya'ya aktarılıp işlenmesi sırasında oluşan bir hata da olasılıklar arasında.
Bir pikselin değeri, sensörden alınan verinin işlenmesinden son dosyanın oluşmasına kadar geçen her aşamada değişebiliyor.
Özetle, şeklin Mars atmosferinde veya yüzeyinde hareket eden fiziksel bir canlı ya da nesne olduğuna dair bilimsel bir kanıt bulunmuyor. Yalnızca tek bir karede ortaya çıkması ve hem 13 saniye önceki hem 78 dakika sonraki karelerde görülmemesi, kamera kaynaklı bir bozulma ihtimalini güçlendiriyor.
Bu haber işinize yaradı mı?
