Sohbetlerdeki veriler nereye gidiyor: 6 şirket, 5 risk.

Kendini 'yapay zekâ meraklısı' diye tanımlayanlarda bu oran yüzde 56’ya çıkıyor; ebeveynlerin yüzde 43’ü de, çocukları dahil en güvendiği kişilerle konuşmadığı şeyleri botlarla konuştuğunu belirtiyor.

DuckDuckGo Research ekibi, şirketlerin sohbetbotları 'güvenilir sırdaş' gibi pazarladığını, ancak bu söylemin gerçeği yansıtmadığını vurguluyor.

“Bu mesajların ortak varsayımı şu: Bu sohbetler gizli. Çoğu durumda bu doğru değil,” dedi araştırma ekibi. — DuckDuckGo Research, The AI Privacy Problem

Katılımcıların önemli bir bölümü, verilerinin nasıl kullanılabileceğini ya da kayda alınmayı kapatan ayarlara nereden ulaşacağını bilmiyor. Şirketlere güvenmeyenlerin oranı neredeyse yüzde 40; ABD hükümetine güvenmeyenler ise yüzde 50’ye yaklaşıyor.

Veriler paylaşıldıktan sonra ne oluyor?

Sohbette yazdıklarınız ortadan kaybolmuyor. Varsayılan ayarlar açıksa, sistem bu kayıtları tutuyor ve gelecekte modeli eğitmek için yeniden kullanabiliyor.

Geçen yıl, Anthropic’in Claude adlı sohbetbotuna ait yüzlerce konuşmanın Google arama sonuçlarında belirmesi bu riskin somut örneğiydi.

Wake Forest University’den bir araştırmacı, büyük dil modeli (metinleri örüntülere bakarak yanıtlayan bir yapay zekâ sistemi) verisiyle özerk görevler yürüten yapay zekâ ajanlarının kimi zaman kasıtlı ya da istemeden veri sızdırabildiğini gösterdi.

Washington Üniversitesi’nden işletme alanında yardımcı doçent Uttara Ananthakrishnan, büyük dil modellerinin 'veri ezberleme' eğilimine dikkat çekiyor: “Bir kişiyle aynı soruyu bir başkası sorduğunda, model ona daha önce verilen yanıtın aynısını üretebilir. Model, bu yanıtın bir kişiyi tanımlamaya yarayabilecek bilgiyi içerdiğini fark etmeyebilir,” dedi.

Polis ve işveren erişimi

Sözde 'özel' sohbetler hukuki süreçlere de girebiliyor. Anthropic, Google ve OpenAI gibi sağlayıcılar, mahkeme celbi aldıklarında sohbet kayıtlarını emniyet birimlerine ya da resmî makamlara teslim etmek zorunda. Ankete katılanların yalnızca yüzde 25’i bu gerçeği biliyordu.

Bu tür örnekler yaşandı: Bu yıl Güney Karolina’daki çift cinayet soruşturmasında ChatGPT dökümleri kullanıldı; geçen yıl Palisades kundaklama davasında da sohbet kayıtları dosyaya girdi. 2024’te bir cinayet davasında Snapchat’in yapay zekâ sohbeti delil oldu.

OpenAI’nin kurucu ortağı ve CEO’su Sam Altman da yılın başında bir podcast’te, “En hassas konularınızı ChatGPT’yle konuşursanız ve bir dava açılırsa, bu verileri sunmamız istenebilir,” dedi.

İş yerinde kullanılan sohbetbotları da ayrı bir risk. Kurumsal hesap üzerinden erişim sağlanıyorsa, işverenler belirli koşullarda çalışanların hesaplarına ve kayıtlarına bakabiliyor. Üstelik bu yılki bir ankete göre çalışanların beşte ikisi, şirket bilgilerini kişisel sohbetlerinde paylaştığını itiraf etti.

Walmart, Delta, T‑Mobile, Chevron ve Starbucks gibi bazı büyük şirketler, 'duygu yapay zekâsı' (çalışan mesajlarında duygu/ton tespiti yapan yazılımlar) ile Slack veya Teams mesajlarını tarayıp olumlu‑olumsuz dil izliyor. Bazı işverenler, bu mesajların herkese açık kanallarda yazılmasını istiyor; amaç, bu verileri modelleri için ek eğitim verisi olarak kullanmak.

Sohbetler eğitim verisi oluyor

Ankete katılanların yarıdan fazlası, sohbetlerinin model eğitimi için kullanıldığını bilmiyor ya da emin değil. Neredeyse beş kişiden üçü bu fikre 'rahatsızım' derken, yüzde 30 'çok rahatsızım' dedi.

Stanford Üniversitesi’nin 2025 tarihli bir çalışması, altı büyük şirketin kullanıcı sohbetlerini modellerine geri beslediğini belgeledi: Amazon (Nova), Anthropic (Claude), Google (Gemini), Meta (Meta AI), Microsoft (Copilot) ve OpenAI (ChatGPT). Hepsinde kayıt dışına çıkma seçeneği bulunmuyor.

MemX adlı bir 'hafıza ajanı' da bir blog yazısında, “Ana akım bir sohbetbotla yapılan konuşma, ticari bir kayıttır; gizli bir görüşme değildir,” diye yazdı.

Nasıl daha güvenli kullanırsınız

• Ayarlardan veri kaydını ve eğitim kullanımını kapatın; Gemini, Claude, ChatGPT ve Grok için seçenek var.

• Meta’da bu işlem opt‑out yerine daha çok talep formu gibi çalışıyor.

• Sohbet ortamını kamusal kabul edin; isim, adres, sağlık ve mali ayrıntıları yazmayın.

• Ruh hâlinizle ilgili ayrıntıları ve savunmasız kişisel itirafları paylaşmayın.

• Düzenli olarak verilerinizi dışa aktarın; sizde neler tutulduğunu görün.

• İnternet bağlantısı gerektirmeyen yerel çözümler deneyin: Jan.ai, Ollama, LM Studio, PrivateGPT, GPT4All.

Ne kanıtlıyor, ne kanıtlamıyor

• Bulgular öz-bildirime dayanıyor; hangi sır türlerinin paylaşıldığı ayrıntılandırılmadı.

• Anket tüm kullanıcıları temsil etmeyebilir; oranlar evrensele genellenemez.

• Hukuk, işyeri ve eğitim kullanımıyla ilgili uyarılar hem şirket politikaları hem de somut dava örnekleriyle destekleniyor.

• Esas çıkarım: Geniş bir kullanıcı grubu gizlilik ayarlarını bilmiyor ve sohbetler çoğu zaman kayıt altında.