Son Dakika
Yapay Zeka 108 Yıllık Birinci Dünya Savaşı Şifresini Çözdü1 dk önceApple Intelligence depolama gereksinimleri belli oldu: 8 GB'dan 14 GB'a kadar32 dk önceiPhone Ses Kayıtları Artık Çok Daha Güçlü: Voice Memos'un Gizli Özellikleri33 dk önceApple CarPlay'e Claude entegre edildi14 saat önceYapay Zeka Yarışında Yeni Bir Dönüm Noktası: Kişiselleştirilmiş Arayüzler Kazanıyor14 saat önceAy kolonisi hayali su gerçeğiyle çarpışıyor: Milyonluk şehirler sürdürülemez14 saat önceGemini üç şirketin sistemine sızmış14 saat önceGoogle Gemini Live'a 'Geçici Video Modu' geliyor: Videolar artık arşivlenmeyecek15 saat önceÇanta araması 290 yüzde arttı, ama asıl sürpriz yapay zekada saklı15 saat önceYazılım geliştirmeyi değiştirecek mi? Anthropic'in yeni 'Proje Yöneticisi' yapay zekası15 saat önce
Gelişen haberSon güncelleme 29 Ağustos 2026
Bilim2 dk okuma

X-Işınları Beyin Tümör Hücrelerini Aydınlatıyor ve Seçici Olarak Yok Ediyor!

Çok düşük dozda X-ışınları, beyin tümörlerini aydınlatan bileşikleri aktive ederek tümör büyümesini durdurdu ve hayatta kalma süresini iki katına çıkardı.

Gizem Çelik14 Haziran 2024Güncelleme 29 Ağustos 2026Paylaş
Beyin tumoru
Beyin tumoru
Bilim • Ajans DijitalOkumaya başla449 kelime

Yenilikçi Tedavi Yöntemiyle Sağlıklı Hücrelere Zarar Vermeden Beyin Tümörlerini Yok Etme Yöntemi Geliştirildi !

Yeni bir araştırmaya göre, çok düşük dozda X-ışınları kullanarak, kanser öldürücü serbest radikaller üreten ve tümör hücrelerini aydınlatan bileşikleri aktive etmek, beyin tümörlerinin büyümesini durdurdu ve hayatta kalma süresini iki katına çıkardı. En önemli nokta ise, sağlıklı hücrelerin zarar görmemesiydi.

X-ışınlarının vücudun derin dokularına nüfuz etme yeteneği bilinir ve bu nedenle kanser tedavisinde radyoterapi için yaygın olarak kullanılır. Radyoterapi, X-ışını demetlerini tümör hücrelerinin DNA’sına zarar vererek onları öldürmek için kullanırken, fotodinamik terapi aynı sonucu elde etmek için farklı bir yöntem kullanır. Fotodinamik terapide, lazer ışınları tümörlere yerleştirilen ve kanser öldürücü serbest radikaller üreten ışık duyarlı molekülleri (fotosensitizer) uyarır.

Reklam

Ancak her iki tedavi yönteminin de bazı dezavantajları vardır. Radyoterapi, tümörün etrafındaki sağlıklı hücrelere de zarar verebilir ve mide bulantısı, saç dökülmesi gibi yan etkilere yol açabilir. Fotodinamik terapi ise derin tümörlere ulaşmada yetersiz kalabilir. Yurt dışında yürütülen yeni bir çalışmada, araştırmacılar beyin tümör hücrelerini seçici olarak hedeflemek ve yok etmek için radyodinamik tedavi olarak bilinen, radyo- ve fotodinamik terapilerin bir kombinasyonunu kullanmışlardır.

Bu tedavi, MRAP (moleküler radyo afterglow dinamik probu) olarak adlandırılan yeni bir bileşiğe dayanır. Bu bileşik biyokimyasallar ve iyot içerir. Radyodinamik terapide normalde kullanılan bileşikler ağır metaller içerir ve bu da hücrelere zarar verebilir; ancak MRAP’lar ağır metal içermez. MRAP’lar doğrudan tümöre enjekte edilir ve mevcut radyoterapide kullanılan dozdan çok daha düşük bir X-ışını dozu ile aktive edilir.

En önemli nokta ise, MRAP’ların yalnızca kanser hücrelerinde yüksek düzeyde bulunan ve tümör büyümesi ile ilerlemesinde rol oynayan cathepsin B (CatB) enzimi varlığında aktif hale gelmesidir. Aktive edildiklerinde, MRAP’lar parlak bir yakın kızılötesi ‘artınglow’ üretir ve kanser öldürücü serbest radikaller oluşturur.

Araştırmacılar bu tedaviyi fare modellerinde, özellikle insanlarda en düşük hayatta kalma oranlarından birine sahip olan hızlı büyüyen bir beyin tümörü türü olan glioblastoma üzerinde test ettiler. MRAP’larla enjekte edilen tümörler, normalde kullanılanın altı katından daha düşük bir X-ışını dozu ile ışınlandı. 

Tedaviden sonra, tümörlerin büyümesi durdu ve tedavi edilen fareler tedavi edilmeyenlere göre iki kat daha uzun süre hayatta kaldı. Ayrıca, araştırmacılar MRAP’ların sağlıklı hücrelerde serbest radikal üretmediğini, bu nedenle yan etki yaratmadığını belirlediler. Tedavi sırasında doku hasarı veya kilo kaybı gibi olumsuz etkiler gözlemlenmedi. MRAP bileşikleri sonunda hayvanların idrarı ve dışkısı ile atıldı.

Araştırmacılar, “Çok düşük dozlarda X-ışınları ve kanser öldürücü MRAP’lar kullandık. Ayrıca, anti-kanser bileşikleri sadece beyin tümöründe aktifti ve sağlıklı hücrelerde değildi. Bu nedenle tedavi yöntemimizin mevcut tedavilere göre daha güvenli ve daha az yan etkiye sahip olmasını bekliyoruz,” şeklinde açıklamalarda bulundular.

Araştırmacılar, MRAP’ların güvenliğini ve etkinliğini daha büyük preklinik modellerde değerlendirmeye devam edecekler ve ardından insan deneylerine geçmeyi planlıyorlar. Ayrıca, MRAP’ların kanser hücrelerini hedef alma yeteneklerini artırmak ve vücudun kanserin tekrarını önlemek için bağışıklık sistemini güçlendirme yeteneklerini eklemek için çalışmalarını sürdürüyorlar.

Reklam

Bu haber işinize yaradı mı?

İlgili haberler Tümünü gör